“Paardekracht”
ik zag stukken in het gras
en paarden grazen
ik reikte naar de zwarte dame
en hoopte steeds
dat jij het was
Gegroet Jos, en andere lieve schaakvrienden. Het zit er bijna op. Het laatste probleem van een reeks heerlijke uitdagingen. Ik heb er van genoten en ik kijk met veel voldoening terug. Ik heb er ook veel van geleerd. Zo kwam ik bijvoorbeeld te weten dat er ook zoiets als blaasschaak bestaat. Dat is blijkbaar zo aangeslagen dat er nu ook speciale stukken voor ontworpen zijn.:
Ook heeft een ieder wel gezien dat er verschillende fraaie chessbabes op deze aardkloot rondlopen. Een laatste selectie mag natuurlijk niet ontbreken:
De meeste leden konden dit wel waarderen. De vrouw van Luuk, Diana, was zelfs enigszins verbolgen dat zij nooit afgebeeld werd. Nou vooruit bij deze dan:
Waarbij direct ook de mythe ontzenuwd wordt dat zij niet van het edele schaakspel zou houden.
Alleen de Baaf bleek preutser dan gedacht. Menigmaal heeft hij zich beklaagd over de afbeeldingen. Vandaar dat we voor volgend seizoen speciale stukken voor hem aangeschaft hebben:
Ida en Marja waren in ieder geval wel zo sportief om zich niet te storen aan de uitdagende prenten. Wel is vernomen dat zij enige moeite hebben met de nieuwe lichtknopjes in onze speelzaal:
Maar goed, we gaan weer terug naar ons probleem. Bijna was ik te laat met inleveren vanwege de hectische gebeurtenissen van vandaag. Eerst moest ik met mijn kids naar Sixflags, dat had ik ze beloofd. Ze waren enigszins verbaasd dat ik ook in de achtbaan nog over het laatste schaakprobleem bleef nadenken:
Daarna ging ik voor een onderzoek naar het Alzheimer instituut. Maar ik kon de weg niet vinden:
Eenmaal binnen voelde ik me ook al niet op me gemak.
Ik ben de meeste testen nu alweer vergeten. Mijn vrouw vertelde mij dat ze wel goed gingen, behalve de ogentest, dat was wel jammer, eigenlijk.
Op de terugweg wilde ik wat vaart maken. Nou dan weet je het wel: Juist ja, een bekeuring.
De bekeuring zelf viel wel mee:
Maar ik kwam een euro tekort en de lieftallige politiedames dreigden mij in bewaring te nemen. In gedachten zag ik mijzelf de vrijdagavond al in de cel doorbrengen. Weg JaapGrinwis bokaal, weg status van eindspelkoning.
Gelukkig komt op zulke momenten de logicus in mij naar boven. Een supermarkt is altijd wel in de buurt en daarmee dan natuurlijk ook een manier om op legale wijze een euro te scoren:
Eind goed al goed zou je zo denken. Maar eenmaal thuisgekomen wilde mijn vrouw ook wel eens een vrijdagavond gezellig samen doorbrengen. Toen ik haar vertelde dat ik toch echt nog alle finesses van het eindspel met twee paarden moest doorgronden kon ze mij wel schieten.
Maar gelukkig, toen ik har uitlegde wat de diepere betekenis van de bokaal was, en dat het een grote eer is om onze sportieve Jaap te eren, ging zij overstag en kwam zij mij zowaar een schaakspel op een presenteerblaadje aanbieden, de schat:
Wij gaan dan ook eindelijk beginnen. Laten we eerst de minder relevante vragen beantwoorden. Van wanneer is dit probleem? Tjemig de pemig, hoe zouden wij dat moeten weten? Mijn eerste reactie was dat dit probleem van J. Kruidenier was in 2009. Maar dat bedoelde Jos waarschijnlijk niet. Laten we het er dan maar ophouden dat het van de laatste 200 jaar is. Dat lijkt wellicht wat onnauwkeurig, maar als je beseft dat het universum 13,7 miljard jaar oud is, is dat nauwkeurig met een afwijking van minder dan een miljoenste procent.
En van wie is dit probleem? Ik dacht eerst dat deze stelling voorgekomen was in de beroemde match tussen Bush en Putin.
Maar later bleek dat Bush met damstenen had gespeeld. Daarna was ik van menig dat het wellicht een eindspel was uit de match: Doctor Spock-Captain Kirk.
Maar bij nader inzien bleek dat om een 3d schaakwedstrijd te gaan. Ik hou het dan maar op de match: Guevarra-DeLaCruzzz.
Op deze foto ziet U hoe Che zich met een magistrale zet bevrijdt uit een massale omsingeling van zijn tegenstander. Uiteindelijk zou hij deze partij toch verliezen van DeLaCruzzz, maar niet om schaaktechnische redenen. Hij schijnt door andere zaken afgeleid te zijn.
Affijn, nu de echte belangrijke zaken. Alle ogen zijn natuurlijk gericht op de bizarre stelling met de twee paarden tegen de twee opgerukte pionnen.
En als twee zwaargewichten zullen Arno en Arie uit moeten maken wie deze stelling het beste in kan schatten:
De stelling is als volgt:
Wit heeft twee prachtige paardjes om de zwarte koning te bestoken. Daarentegen heeft zwart twee pionnen die op promoveren staan.
Op de club hoor je vaak dat twee paarden niet genoeg zijn om mat te geven. Dat is strikt genomen niet helemaal waar. Ze kunnen wel mat geven als de verdedigende partij dom speelt. We geven even een illustratief voorbeeld:
Maar na 4……….Kf8 is er niks aan de hand en is wit niks opgeschoten. Bij gewoon spel is het dus inderdaad onmogelijk. Je komt dan namelijk altijd in een fase terecht waarin de zwarte koning pat komt te staan. Maar als Zwart een pion heeft dan kan het natuurlijk zijn dat hij daardoor die pion moet spelen en dan kan hij daarna wel mat gezet worden.
Maar een ieder voelt op zijn klompen aan dat die zwarte pion dan niet te ver moet staan, anders is hij gepromoveerd voordat die paardjes mat kunnen geven.
De enige uitzondering daarop is als de koning verdwaald is en zijn eigen pion hinderlijk in de weg staat. Dan ben je alsnog de pineut. Komt weer een stand die ik tot diep in de nachtelijke uurtjes heb zitten te analyseren (en dan maar tevergeefs hopen dat je zoiets ooit echt op je bordje krijgt):
1. Pg6-h4 Kg1
2. Ph4-f3 Kh1
3. Ke1 Kg2
4. Pf3xh2! Kxh2
5. Kf1 Kh1
6. Kf2 Kh2
7. Pe3 Kh1
8. Pf1 h2 (de pion moet zijn fatale stapje naar voren wel maken)
9. Pg3 mat.
In ons probleem is de koning echter niet in de buurt van zijn pionnen, dus die kunnen ongehinderd promoveren. Het lijkt er dus op dat zwart zou kunnen winnen, want wit kan niet direct mat zetten. Gelukkig is er nog wel een uitweg voor wit om sluw remise te maken. En dat gaat als volgt:
De hoofdvariant om remise te maken:
1. Pc4 (Zonder de pionnen zou dit de beruchte pat fase zijn!!) b1 (D)
2. Pb5 (dreigt Pc7 mat!) KxPb5
3. Pa3 schaak Kb4
4. Pxb1 remise
Het is nu remise omdat de andere pion niet meer kan promoveren. Het paard kan makkelijk het promotieveld blijven bestrijken vanaf a3, c3 of d2 al naar gelang van welke kant de koning hem aan zou willen vallen. Het is dus niet te voorkomen dat wit zijn paard kan afruilen tegen de pion. Bij een randpion zou dat anders zijn.
Voornaamste zijvariant:
1. Pc4 b1(D)
2. Pb5 Dh7 (enige zet om veld c7 te dekken waarop wit mat dreigt te geven)
3. Pc7 schaak Dxc7 (zie onderstaand diagram)
4. Kxc7 remise
De overgebleven pion komt nu zelfs niet voorbij b2 want het paard dat nu op c4 staat kan dat veld blijven bestrijken.
Nog een grappige variant zou kunnen zijn dat zwart tot paard promoveert om de zet Pa3 van wit tegen te gaan.
Maar dan houdt wit ook makkelijk remise. Zijn taak is dan namelijk niet zo moeilijk. Hij kan zelfs twee paarden ruilen tegen de ene overgebleven pion van zwart. Kortom , het is en blijft remise.
Ik hou zo ontzettend veel van dit spel, de schoonheid van de stukken, van de zetten. Het ontroert mij. Zoals ik ook zeker weet dat Jaap ontzettend van dit spel gehouden heeft.
Rest mij alleen nog Jos te bedanken voor alle mooie problemen die hij ons voorgeschoteld heeft. En natuurlijk mijn eigen chessbabe, die zo lang geduld met mij heeft als ik over de diagrammen gebogen zit.
Her zit erop. Wat een leerzaam probleem. De kracht van de paarden valt niet te onderschatten. Maar het heeft me wel veel energie gekost. Gelukkig gaan we morgen ontspannen. Het is feest! Komt allen! Dyness is er al helemaal klaar voor:
En speciaal voor de Baaf heb ik DeLaCruzzz toch ook maar uitgenodigd:
Hasta la vista!
Groet, Arie.